भारतीय लष्कराची ऑपरेशन ‘सिंदूर’मधून कडक प्रत्युत्तर
पाकिस्तानने भारतीय हद्दीत अनेक ठिकाणी हल्ल्याचे प्रयत्न केल्यानंतर भारतीय लष्कराने जोरदार प्रत्युत्तर देत लाहोरमधील पाकिस्तानच्या हवाई संरक्षण प्रणालीवर (Air Defence System) हल्ला केला. भारतीय वायूदलाच्या ड्रोन हल्ल्यांमुळे पाकिस्तानची HQ-9 रडार सिस्टीम उद्ध्वस्त झाली आहे.
भारतीय हल्ल्यामुळे पाकिस्तानची रडार यंत्रणा ठप्प
भारताने यशस्वीरित्या लाहोरमधील पाकिस्तानची हवाई संरक्षण यंत्रणा निष्क्रिय केली. पाकिस्तानने 7 व 8 मे 2025 च्या रात्री पंजाब, गुजरात व राजस्थानातील 15 लष्करी तळांवर ड्रोन व क्षेपणास्त्रांद्वारे हल्ला करण्याचा प्रयत्न केला. मात्र, भारताच्या एअर डिफेन्स नेटवर्कने हे सर्व प्रयत्न हाणून पाडले. भारतीय लष्कराने नंतर लाहोरसारख्या संवेदनशील ठिकाणी लक्ष्य साधत पाकिस्तानच्या HQ-9 प्रणालीवर हल्ला चढवला.
HQ-9 क्षेपणास्त्र प्रणालीची माहिती
HQ-9 ही चीनकडून विकसित करण्यात आलेली जमिनीवरून हवेत मारा करणारी क्षेपणास्त्र प्रणाली आहे. याची रेंज 125 ते 200 किमी असून एकावेळी 100 लक्ष्य ट्रॅक करण्याची क्षमता या प्रणालीमध्ये आहे. पाकिस्तानने भारताच्या राफेल, सुखोई व ब्राह्मोससारख्या हवाई सामर्थ्याला रोखण्यासाठी 2021 मध्ये ही प्रणाली सामील केली होती. मात्र, भारताने ड्रोनच्या सहाय्याने ही प्रणाली निष्क्रिय केल्यामुळे पाकिस्तानची सुरक्षा यंत्रणा कोलमडली आहे.
पाकिस्तानचा भारतावरील हल्ल्याचा कट उधळून लावला
पाकिस्तानने अवंतीपुरा, श्रीनगर, जम्मू, पठाणकोट, अमृतसर, कपूरथला, जालंधर, लुधियाना, आदमपूर, भटिंडा, चंदीगड, नाल, फाळोदी, उत्तरलाई आणि भुज येथील तळांवर हल्ला करण्याचा प्रयत्न केला होता. पण भारताच्या इंटिग्रेटेड काउंटर-यूएएस ग्रिड व एअर डिफेन्स यंत्रणेमुळे हा कट फसला. सापडलेले ड्रोन व क्षेपणास्त्रांचे अवशेष पुरावा म्हणून जमा करण्यात येत आहेत.
भारतीय सैन्याची भूमिका स्पष्ट
7 मे रोजी झालेल्या पत्रकार परिषदेत भारताने आपली कारवाई ही नेमकी, मोजकी व तणाव न वाढवणारी असल्याचे स्पष्ट केले होते. पाकिस्तानने नियंत्रण रेषेवरही छेडछाड सुरू ठेवली असून जम्मू-काश्मीरमधील भागांमध्ये मोर्तार आणि तोफेच्या सहाय्याने हल्ले करत आहे. यात १६ निरपराध नागरिकांचा बळी गेला आहे. परिणामी, भारताला प्रत्युत्तर देणे भाग पडले आहे. तरीही भारत युद्ध वाढवण्याच्या विरोधात असल्याची भूमिका कायम ठेवत आहे.
HQ-9 विरुद्ध भारताची S-400 प्रणाली
पाकिस्तानची HQ-9 प्रणाली S-400 समोर कुठेच ठरत नाही. S-400 ची रेंज 400 किमी असून ती काही सेकंदात अॅक्टिवेट होऊ शकते, तर HQ-9 तैनात होण्यासाठी अर्ध्या तासापेक्षा जास्त वेळ लागतो. त्यामुळे HQ-9 ब्राह्मोससारख्या क्षेपणास्त्रांना रोखू शकेल, असा दावा निराधार आहे.
निष्कर्ष: पाकिस्तानची हवाई सुरक्षा भिंत कोसळली
भारताच्या तंत्रज्ञान आणि अचूक डावपेचामुळे पाकिस्तानची सर्वात महत्त्वाची HQ-9 रडार प्रणाली निष्क्रिय करण्यात आली आहे. या कारवाईमुळे पाकिस्तानमध्ये अस्वस्थता पसरली असून त्यांच्या संरक्षण यंत्रणेच्या मर्यादा पुन्हा एकदा स्पष्ट झाल्या आहेत.
